Iran 'chuyển dự thảo thỏa thuận mới nhất' cho Mỹ qua Qatar

Đài Al Arabiya của Arab Saudi ngày 12/6 dẫn lời một nguồn tin cấp cao cho biết phái đoàn Qatar trở về từ Tehran đã chuyển cho Washington "lời chấp thuận" của Iran dành cho dự thảo thỏa thuận mới nhất giữa Mỹ và Iran về chấm dứt chiến sự.

CNN cũng dẫn các nguồn thạo tin cho biết phiên bản mới nhất của dự thảo thỏa thuận hòa bình đã được các nhà đàm phán Qatar bàn giao cho Mỹ.

Các quan chức Qatar tới Tehran ngày 10-11/6 nhằm hóa giải một số bất đồng then chốt giữa Mỹ với Iran, bất chấp những đòn tập kích qua lại giữa hai nước. Nguồn tin mô tả cuộc thương lượng ở Tehran đạt được "những bước đột phá thực sự" và các bên trung gian bắt đầu cảm thấy "lạc quan trong thận trọng" về khả năng hoàn tất văn kiện.

Axios dẫn ba nguồn tin cho biết ba bất đồng quan trọng giữa Iran và Mỹ đã được giải quyết gồm: cơ chế giải ngân tài sản bị phong tỏa của Iran, phương án mở lại eo biển Hormuz trong thời gian ngừng bắn 60 ngày và cách thức tiến hành đàm phán về chương trình hạt nhân Iran trong giai đoạn đó.

Theo các nguồn tin, quan chức Iran ngày 11/6 cũng thông báo với một số quốc gia rằng các cuộc thảo luận ở Tehran đã đạt được đồng thuận về mặt nguyên tắc. Tuy nhiên, kết quả đàm phán vẫn chờ phê chuẩn cuối cùng từ Lãnh tụ Tối cao Mojtaba Khamenei.

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 11/6 thậm chí tuyên bố "chiến tranh Iran hôm nay đã kết thúc" trong sự kiện vận động cử tri ủng hộ Phó thống đốc bang Georgia Burt Jones. Ông nói Washington và Tehran đã nhất trí về một "bản ghi nhớ rất tốt" nhằm ngăn chặn xung đột, cho biết lệnh phong tỏa đối với tàu thuyền ra vào các cảng Iran sẽ tiếp tục được duy trì cho tới khi "giao kèo này hoàn thiện".

"Họ đã đồng ý sẽ không bao giờ sở hữu vũ khí hạt nhân. Đó là điều chúng tôi kiên quyết yêu cầu và là mục tiêu chính của tiến trình này. Đó là 95% mục tiêu cuộc chiến", ông Trump nói.

Tổng thống Trump ngày 11/6 tuyên bố hủy kế hoạch tấn công Iran với lý do đàm phán đạt tiến triển, khẳng định Washington và Tehran sắp ký thỏa thuận. Ông cho hay dự thảo thỏa thuận đã được "cấp lãnh đạo cao nhất của Iran phê chuẩn" và hai bên có thể ký thỏa thuận hòa bình ngay cuối tuần này tại châu Âu.

Tuy nhiên, chính phủ Iran đến nay chưa xác nhận họ đã đạt được bất kỳ thỏa thuận nào với Mỹ. Hãng thông tấn Mehr dẫn lời các quan chức Iran khẳng định "chưa có văn bản nào như lời ông Trump nói đã hoàn tất".

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei cho biết Qatar và Pakistan đang tích cực tham gia các nỗ lực hòa giải, song những hành động gần đây của Mỹ đã ảnh hưởng tới tiến trình ngoại giao.

Ông cho biết Iran chỉ mới đồng ý với phần lớn nội dung dự thảo thỏa thuận với Mỹ, nhưng lo ngại rằng Washington nhiều đổi ý và khẳng định Tehran sẽ không nhượng bộ trong những vấn đề liên quan "lằn ranh đỏ" của mình.

Thanh Danh (Theo CNN, Al Jazeera, Iran International, Mehr)

Nguồn: VnExpress.net